Nasz strona wykorzystuje pliki cookies w celu personalizacji oferty wysyłanej do klientów oraz analizy zachowania użytkowników, tak aby dostarczać usługi na najwyższym poziomie. Korzystając ze strony wyrażają Państwo zgodę na przetwarzanie danych. Dalsze informacje można znaleźć w polityce prywatności.



Transakcja M&A a kontrola koncentracji przed Prezesem UOKiK

PrintMailRate-it

Damian Dobosz

30 maja 2022 r.


Nabycie udziałów, akcji, przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części kojarzy się przede wszystkim z koniecznością przeprowadzenia negocjacji, sporządzenia raportu due diligence i umowy SPA oraz zgłoszenia zmiany udziałowca w Krajowym Rejestrze Sądowym. Nie są to jednak jedyne czynności, które są niezbędne dla powodzenia transakcji. 

Każda transakcja M&A powinna być poprzedzona wykonaniem badania Antitrust Due Diligence. Pozwala ono zweryfikować, czy przykładowo nabycie udziałów w sp. z o.o. nie wymaga zgłoszenia zamiaru koncentracji do Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (UOKiK). 

Kiedy należy zgłosić koncentrację


Problematykę zgłaszania koncentracji w Polsce reguluje ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów. 
Ustawa przewiduje, że zamiar koncentracji trzeba zgłosić Prezesowi UOKiK, jeżeli ma miejsce jedna z poniższych sytuacji:

  • łączny światowy obrót przedsiębiorców uczestniczących w koncentracji w roku obrotowym poprzedzającym rok zgłoszenia przekracza równowartość 1 mld euro;
  • łączny obrót na terytorium Polski przedsiębiorców uczestniczących w koncentracji w roku obrotowym poprzedzającym rok zgłoszenia przekracza równowartość 50 mln euro.

Obowiązek zgłoszenia zamiaru koncentracji obejmuje m.in.
  • nabycie udziałów lub akcji;
  • sprzedaż przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części;
  • utworzenie wspólnego przedsiębiorcy.

Ustawa przewiduje pewne wyjątki od obowiązku zgłoszenia koncentracji. Jeżeli np. obrót targetu nie przekroczył równowartości 10 mln euro na terytorium Polski w żadnym z dwóch lat poprzedzających zgłoszenie, to zgłoszenie zamiaru koncentracji nie jest niezbędne. Ustawa dokładnie określa sposób liczenia obrotu przedsiębiorców uczestniczących w koncentracji. 

W jaki sposób przygotować zgłoszenie zamiaru koncentracji


Przygotowanie zgłoszenia zamiaru koncentracji to skomplikowany proces wymagający opieki wyspecjalizowanego zespołu prawników często przy wsparciu analityków rynku.

Szczegóły, jak sporządzić zgłoszenie zamiaru koncentracji, znajdują się w ustawie o ochronie konkurencji i konsumentów oraz rozporządzeniu Rady Ministrów w sprawie zgłoszenia zamiaru koncentracji przedsiębiorców.
Najważniejszą częścią całego procesu jest prawidłowe określenie skali transakcji oraz wyznaczenie rynków właściwych, na które będzie ona oddziaływać. Pozwoli to na uzupełnienie tzw. formularza WID.

Prezes UOKiK będzie wymagał m.in.:

  • podstawowych informacji o przedsiębiorcach bezpośrednio uczestniczących w koncentracji;
  • szczegółowego opisu zamierzonej koncentracji wraz ze wskazaniem przyczyn i celów koncentracji oraz przewidywanych skutków koncentracji dla konkurencji i konsumentów oraz opisu wpływu koncentracji na rynek właściwy, kosztów produkcji, cen produktu oraz efektu skali rynku;
  • wykazania obrotu przedsiębiorców uczestniczących w koncentracji wraz z przedstawieniem stosownej dokumentacji; 
  • informacji dotyczących struktury właścicielskiej w ramach grup kapitałowych;
  • niezbędnej dokumentacji dot. koncentracji (np. umowa PSPA, sprawozdania finansowe).

Najtrudniejsze jest prawidłowe określenie rynków produktowych oraz rynków geograficznych, na których działają przedsiębiorcy zaangażowani w koncentrację. Następnie – wskazanie rynków wspólnych lub uzasadnienie, że pomiędzy przedsiębiorcami nie występują rynki wspólne. Zależnie od poczynionych ustaleń niezbędne może się okazać uzupełnienie zgłoszenia zamiaru koncentracji o: listę konkurentów przedsiębiorców uczestniczących w koncentracji, identyfikację rynków, na których występują powiązania wertykalne, i przedstawienie szacunkowego udziału w rynku. Zgłoszenie koncentracji może być jeszcze bardziej skomplikowane, jeżeli okaże się, że koncentracja wywiera wpływ w układzie horyzontalnym lub wertykalnym.

Opłata od zgłoszenia zamiaru koncentracji wynosi obecnie 15 tys. zł.

Zgłoszenie zamiaru koncentracji może być naprawdę skomplikowanym procesem. Skompletowana dokumentacja nierzadko liczy tysiące stron, które należy przedłożyć Prezesowi UOKiK. Sama procedura sporządzenia zgłoszenia wymaga bliskiej współpracy między przedsiębiorcami biorącymi udział w koncentracji, ich zespołami prawnymi oraz nierzadko także analitykami rynku. 

Jak wygląda postępowania antymonopolowe w przedmiocie wydania zgody na koncentrację


Prezes UOKiK wydaje zgodę na dokonanie koncentracji, jeżeli konkurencja nie zostanie istotnie ograniczona. W wyniku postępowania antymonopolowego może także nałożyć dodatkowe obowiązki na przedsiębiorców zamierzających dokonać koncentracji (np. wyzbycie się kontroli nad określonym pakietem udziałów). Postępowanie antymonopolowe w sprawach koncentracji powinno być zakończone w ciągu miesiąca od dnia jego wszczęcia (z możliwością wydłużenia o 4 miesiące). Nad całym postępowaniem antymonopolowym powinien czuwać sprawdzony zespół prawników, który na bieżąco będzie w kontakcie z Prezesem UOKiK i będzie udzielał ewentualnych dodatkowych wyjaśnień niezbędnych do wydania decyzji. 

Jakie są sankcje za niezgłoszenie koncentracji


Niezgłoszenie koncentracji może oznaczać dla przedsiębiorcy karę pieniężną w wysokości nie większej niż 10% obrotu. Ponadto Prezes UOKiK może nałożyć na osobę zarządzającą przedsiębiorcą karę w wysokości do 50-krotności przeciętnego wynagrodzenia (ok. 300 tys. zł).

Co więcej, niezgłoszenie koncentracji może skutkować wydaniem decyzji nakazującej:

  • podział połączonego przedsiębiorcy;
  • zbycie całości lub części majątku przedsiębiorcy;
  • zbycie udziałów lub akcji zapewniających kontrolę nad przedsiębiorcą lub przedsiębiorcami;
  • lub rozwiązanie spółki, nad którą przedsiębiorcy sprawują wspólną kontrolę.

Jak przygotować się do transakcji M&A od strony prawa ochrony konkurencji


Podstawą jest wybór sprawdzonego zespołu profesjonalistów, którzy wesprą przedsiębiorcę na każdym etapie w weryfikacji konieczności zgłoszenia koncentracji i przygotowaniu zgłoszenia koncentracji. 

Czynności, które powinny zostać wykonane przed M&A, to przede wszystkim:

  1. Weryfikacja konieczności zgłoszenia zamiaru koncentracji w ramach Antitrust Due Diligence (jej wyniki naprawdę mogą zaskoczyć). 
  2. W przypadku pozytywnej weryfikacji współpraca z zespołem prawników w zakresie ustalenia niezbędnej dokumentacji do przygotowania zgłoszenia zamiaru koncentracji. 
  3. Przygotowanie zgłoszenia zamiaru koncentracji co do podstawowych informacji. 
  4. Określenie rynków produktowych i geograficznych, na których działają przedsiębiorcy zaangażowani w koncentrację.
  5. Weryfikacja występowania rynków wspólnych wraz z ewentualnym przygotowaniem listy konkurentów i określeniem szacunkowego udziału w rynku lub przygotowanie uzasadnienia, że nie występują rynki wspólne. 
  6. Weryfikacja, czy nie zachodzą powiązania wertykalne lub horyzontalne i ewentualne uzupełnienie zgłoszenia zamiaru koncentracji. 
  7. Skompletowanie niezbędnych dokumentów i przygotowanie finalnego zgłoszenia zamiaru koncentracji.
  8. 8. Przekazanie zgłoszenia zamiaru koncentracji Prezesowi UOKiK oraz nadzór na prowadzonym postepowaniem antymonopolowym w stałym kontakcie z urzędem. 

W przypadku pytań dotyczących zgłoszenia zamiaru koncentracji zapraszamy do kontaktu z ekspertami Rödl & Partner.


Podstawa prawna:
1. Ustawa z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów.
2. Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 23 grudnia 2014 r. w sprawie zgłoszenia zamiaru koncentracji przedsiębiorców.

Kontakt

Contact Person Picture

Damian Dobosz

prawnik

Wyślij zapytanie


Deutschland Weltweit Search Menu